Katalonya Anayasası -2

Özerk Polis Kuvvetleri

Özerk Hükümet mevzuat çerçevesinde ve burada özellikle belirtilmeyen konularla ilgili olarak Anayasa'nın 149. maddesinde sunulan Organik Yasa'ya göre Özerk Polis Kuvvetleri oluşturabilir. Özerk Polis Kuvvetleri'nin genel olarak yönetiminin gerçekleştirilmesi ve Lokal Polis Kuvvetleri'nin koordine edilmesi Özerk Hükümet'in sorumluluğundadır.

Madde 12

1. Devletin genel ekonomi aktivitesi ve para politikasının planlanması ve temelleri uyarınca, Anayasa'nın 38. ve 131. maddelerinin hükümleri ve 149. maddenin 1. paragrafının 11. ve 13. noktaları kapsamında aşağıdaki alanlarda tek yargı kararını vermek Özerk Hükümet'in sorumluluğundadır:

1. Katalonya'daki ekonomik aktivitenin planlanması.

2. Devlet yasalarının güvenlik, sağlık veya askeri çıkar gerekçeleri yüzünden her ne belirlediği konusunda ve madenler, hidrokarbonlar ve nükleer gücün tabi olacağı endüstrilerle ilgili düzenlemelere zarar vermeden sanayi alanı. Dış teknolojinin ithal edilmesi yetki gücü tamamen devletindir.

3. Sanayi sektörlerinin yeniden yapılanması için devlet tarafından hazırlanan planların Katalonya'da geliştirilmesi ve uygulanması.

4. Tarım ve hayvancılık çiftçiliği.

5. Fiyatlar ve rekabetten koruma mevzuatı ile ilgili genel politikaya zarar vermeden iç ticaret ve tüketici ve kullanıcının korunması.

6. Şirket, kamu ve ülke sınırları içerisinde kredi kurumları ve mevduat bankaları.

7. Bu mevzuat kapsamındaki diğer yasalarda kadar ön görülmediği için Özerk Hükümet'in kamu ekonomi sektörü.

2. Özerk Hükümet uygun durum ve aktivitelerde devletin kamu ekonomi sektörünün yönetimine de katılır.

Madde 13

1. Özerk Hükümet bu mevzuat çerçevesinde ve burada özellikle belirtilmeyen konularla ilgili olarak Anayasa'nın 149. maddesinde sunulan Organik Yasa'ya göre Özerk Polis Kuvvetleri oluşturabilir.

2. Özerk Hükümet'in Özerk Polis Kuvvetleri aşağıdaki işlevlere sahiptir:

a) Mülklerin ve kişilerin korunması ve yasa ve düzenin devam ettirilmesi.

b) Özerk Hükümet'in bina ve tesislerinin savunulması ve korunması.

c) Geriye kalan işlevleri Organik Yasa'nın bu maddesinin 1. paragrafında belirtilmiştir.

3. Özerk Polis Kuvvetleri'nin genel olarak yönetiminin gerçekleştirilmesi ve Lokal Polis Kuvvetleri'nin koordine edilmesi Özerk Hükümet'in sorumluluğundadır.

4. Devleti kontrolündeki Devlet Güvenlik Güçleri ve Özel Birlikleri limanlar, havalimanları, kıyılar ve sınırlar ve gümrüklerin korunması gibi ekstra ve toplum doğasının üzerindeki polis hizmetleri, İspanyolların ve yabancıların ulusal ülke sınırlarına giriş ve çıkışlarının kontrol edilmesi, yabancıların ikamet, ülkeden iadesi ve sınır dışı edilmesi, göç ederek gelmesi ve gitmesi, pasaportları, kimlik kartları, silah ve patlayıcıların taşınması, devletin mali olarak korunması, kaçaklılık ve vergi dolandırıcılığı ve Anayasa'nın 104. maddesi ve bunu daha da geliştiren Organik Yasa ile doğrudan güvenlik kuvvetlerine verilen diğer işlevler ile ilgili tek sorumludur.

5. Bu işlevi yerine getiren Yargı Polisi ve Özel Birlikler Anayasa'nın 126. maddesinde beyan edilen işlevler ve usul kanunlarında sunulan koşullar uyarınca Hakimlere, Mahkemelere ve Cumhuriyet Savcılıklarına bağlıdır.

6. Bu vesileyle Özerk Hükümet Polis Kuvvetleri'ni ve Devlet Güvenlik Güçleri ve Özel Birlikleri'nin aktivitelerini koordine etmek için Devlet Hükümeti'nden ve Özerk Hükümet'ten yeterli temsilcinin katılmasıyla Güvenlik Konseyi oluşturulur.

7. Güvenlik Konseyi amirleri Devlet Silahlı Kuvvetleri'nin şefleri ve görevlilerinden atanacak olan Polis Kuvvetleri'nin ve Özerk Hükümet'in Polis Kuvvetleri'nde hizmet ederken bu maddenin 1. paragrafından değinilen Organik Yasa'da veya Devlet Hükümeti'nin belirleyebileceği durumda ve kurulacak olan idari durumda yer alacak olan ve de bu durumda askeri yasaya tabi olmayacak olan Özel Birliklerin Tüzük, Düzenlemeleri, personeli, bu kuvvetlerde çalışacak kişi sayısı ve işe alınmasını belirler. Silah ruhsatlarıyla ilgili sorumluluk her türlü durumda yalnızca devlette olacaktır.

Madde 14

1. Kendisine Anayasa ile verilecek güçleri kullanarak ve yargıyı uygulayarak, hükümet önceki maddede belirtilenler de dahil tüm hizmetlerin kontrolünü alacaktır ve Güvenlik Güçleri ve Özel Birlikler Özerk Hükümet'in Polis Kuvvetleri'ne atfedilen işlevlere göre aşağıdaki durumlara müdahale edebilir:

a) Özerk Hükümet tarafından müdahale etmesi istenildiğinde. Müdahale Özerk Hükümet'in talebi ile sonlandırılır.

b) Devletin çıkarının ciddi şekilde tehlikeye düşürüldüğünü düşünmeleri durumunda Güvenlik Konseyi'nin onayıyla kendi inisiyatifleri doğrultusunda.

Acil durumlarda Devlet Güvenlik Güçleri ve Özel Birlikler Anayasa Mahkemesi'ne (Corts General) rapor edecek olan Devlet Hükümeti'nin sorumluluğu bünyesinde müdahale edebilir. 'Corts General' anayasal prosedürler vasıtasıyla onlara verilen güçleri uygulayabilir.

2. Devletin alarm, istisnalar ya da kuşatma durumu ilan etmesi halinde, olay bu tür meseleleri düzenleyen yasama uyarınca olursa tüm Polis Kuvvetleri ve Özel Birlikler sivil veya askeri yetkililerin doğrudan emri altında olur.

Madde 15

Anayasa'nın 27. maddesinin hükümlerine ve söz konusu belgedeki 81. maddenin ilk paragrafı uyarınca bunu geliştirebilecek olan Organik Yasalar veya Anayasa'nın 149. maddesinin 1. paragrafının 30. fıkrasınca devlete yüklenilen kuvvetler ve bunun düzgün uygulanması ve korunması için gerekli incelemelere ön yargılı olmaksızın yargı yetkisi alanındaki eğitim tüm kapsam, seviye, derece, tür ve özelliklerdeki eğitimi düzenlemek ve yönetmek tamamen Özerk Hükümet'in yargı yetkisindedir.

Madde 16

1. Devletin temel yasaları çerçevesinde, Radyo ve Televizyon Yasal Statüsü'nü düzenleyen yasa tarafından kurulan koşullar ve vakalar açısından radyo ve televizyon basın sistemi mevzuatını geliştirmek ve uygulamak Özerk Hükümet'in sorumluluğundadır.

2. Devletin temel yasaları çerçevesinde basın sistemi ve genel olarak sosyal iletişim için tüm medya yasasını geliştirmek ve uygulamak da Özerk Hükümet'in sorumluluğundadır.

3. Bu maddenin yukarıda değinilen paragraflarda belirtilen koşullarda Özerk Hükümet kendi televizyonunu, radyosunu ve basınını ve genel olarak amaçlarını başarmak için sosyal iletişim için tüm medyayı düzenleyebilir, oluşturabilir ve sürdürebilir.

Madde 17

1. Ülke içi sağlık meseleleriyle ilgili temel mevzuatı geliştirmek ve uygulamak Katalonya Özerk Hükümet'in sorumluluğundadır.

2. Sosyal Güvenlikle ilgili olarak, aşağıdaki konuları yerine getirmek Katalonya Özerk Hükümet'in sorumluluğundadır:

a) Sosyal Güvenliğin ekonomik organizasyonunu oluşturan yasalar hariç devletin temel mevzuatını geliştirmek ve uygulamak.

b) Sosyal Güvenliğin belirtilen ekonomik organizasyonunu yönetmek.

3. Özerk Hükümet ecza ürünleri üzerine devlet mevzuatının uygulanması için de sorumludur.

4. Katalonya Özerk Hükümeti sınırları içerisinde bu amaçlar için yukarıda belirtilen tüm hizmetlerle bağlantılı konuları düzenleyebilir ve yönetebilir ve Sağlık ve Sosyal Güvenlik konularıyla bağlantılı kurumlar, organizasyonlar ve vakıfları teftiş eder. Devlet kendisine bu maddede yer alan görev ve güçlerini uygulayabilme olanağı sunan inceleme olanaklarını kendisi için saklı tutar.

5. Katalonya Özerk Hükümeti Sağlık ve Sosyal Güvenlik meselelerinin tüm dahil olanların ve yasalara göre kurulacak İşçi Sendikaları ve İşveren Derneklerinin demokratik katılım kriterlerinde ön görebilecek güçlerin uygulanmasını uyarlar.

Madde 18

Yargının yönetimi, askeri yargı hariç, ile ilgili olarak bu Özerk Hükümet'in sorumluluğundadır:

1. Yargının Organik Yasalarının ve Yargı Genel Konseyinin Devlet Hükümeti'ne tanıdığı veya verdiği tüm güçleri uygulamak.

2. Katalonya yargı kurumlarının ayrım sınırlarını oluşturmak ve her birinin sandalye sayısını belirlemek.

3. Yaygın yasanın ve geleneksel mahkemelerin organizasyonuna ve yargıçlarının ve yargının Organik Yasası uyarınca tüm vakalarda mahkemelerin oluşturulmasına katkıda bulunmak.

Madde 19

Barselona içerisindeki mevcut mahkemelerin birleşeceği Katalonya Yüksek Yargı Mahkemesi kendi sınırları içerisindeki alandaki yargı kurumunu oluşturur ve bu mahkemedeki tüm yargısal başvurular bu mevzuat uyarınca ve Anayasa'nın 152. Maddesi'ne göre görülür.

Madde 20

1. Katalonya'daki yargı yetkilileri aşağıdaki konulara bakar:

a) Yeniden inceleme ve Katalan Sivil Yasası ile ilgili Yüksek Mahkeme'ye yapılan başvurular da dahil her konu ve derecedeki tüm sivil davalar.

b) Yeniden inceleme ve Yüksek Mahkeme'ye yapılan başvurular hariç her konu ve derecedeki cezai ve sosyal davalar.

c) Mevzuatın Özerk Bölge Toplumunu ilgilendirdiği konularda kanunlar Yürütme Kurulu yani Hükümet veya Özerk Hükümet Yönetimi tarafından karara bağlandığı her konu ve derecedeki idari davalar ve kanunlar Katalonya'daki Devlet Yönetimi tarafından verildiği ilk başvurular.

d) Katalonya'daki farkı yargı organları arasındaki yargısal sorunlarda.

e) Tapu Sicil Kaydı'na erişmesi gereken spesifik olarak Katalan yasasına atıfta bulunan belgelerin sınıflandırılması ile ilgili başvurular.

2. Uygun olması durumunda diğer konularda başvuru Anayasa Mahkemesi'ne yapılabilir. Bu tarz başvurular Yüksek Mahkeme veya Devlet Yasası'na göre yeniden inceleme başvuruları da dahil uygun olan diğer başvuruları da kapsar. Anayasa Mahkemesi Katalan Mahkemeleri ve İspanya'nın geri kalanın bölgelerindeki mahkemelerin güç ve yargı yetkisini etkileyecek sorunlarına ilişkin anlaşmazlıkları da çözer.

Madde 21

1. Katalonya Yüksek Mahkemesi Başkanı, Yargı Genel Kurulu tarafından önerildikten sonra Kral tarafından atanır. Özerk Hükümet Başkanı Resmi Gazete'de böylesi herhangi bir randevunun yayınlanması emrini verir.

2. Katalonya Yüksek Mahkemesi'nin mahkemelerin, yargıçların ve sekreterlerinin atanması Yargı Genel Kurulu'nun organik yasalarında belirlenen şekilde gerçekleştirilir.

Madde 22

Özerk Hükümet'in talebi üzerine yetkili kurumlar Yargı Organik Yasası uyarınca Katalonya Yargı Yönetimi hizmetindeki Mahkemeler, Yargıçlar, Yargı Sekreterleri ve diğer görevlilere ilişkin boş kadroları doldurmak için halk yarışması ve sınavları düzenler.

Madde 23

1. Katalonya Yargı Yönetimi hizmetindeki Mahkemeler, Yargıçlar, Yargı Sekreterleri ve diğer görevlilere ilişkin boş kadroları doldurmak için halk yarışması ve sınavlar Yargı Genel Kurulu ve Yargı Organik Yasaları'nda belirtildiği şekilde yapılır. Katalan yasasına ilişkin özel bilgiler tercih sebebi olur. Hiçbir koşul altında temel noktalarda istisna yapılamaz.

2. General yasalar uyarınca Cumhuriyet Savcılığı'nın düzenlenmesi ve yürütülmesi yalnızca Devletin sorumluluğundadır.

Madde 24

1. Devlet yasaları uyarınca kamu noterleri ile Tapu Sicil ve Ticari Siciller, Özerk Hükümet tarafından atanacaktır. Noterlik gibi kadro adayları ister Katalonya sınırları içerisinde ister İspanya'nın diğer yerlerinde bu işi icra ediyor olsun eşit olarak görülecektir. Yarışma ve sınavlarda Katalan yasasına ilişkin özel bilgi kıstas olacaktır. Hiçbir koşul altında temel noktalarda istisna yapılamaz.

2. Özerk Hükümet bu mevzuatın 18. Maddesi'nin 2. paragrafının uygulanmasından doğan hükümleri uyarlamak için Tapu Sicil ve Ticari Sicillerin sınırlarını sabitleme faaliyetlerine katılır. Devlet yasasının hükümleri uyarınca Özerk Hükümet noterin yetki sınırları ve noterlerin sayısına ilişkin sınırları belirleme sürecine de katılır.

Madde 25

1. Yukarıdaki maddelerde ve bu mevzuatın diğer maddelerinde değinilen tüm güçler Katalonya sınırlarına atıfta bulunuyor şekilde anlaşılacaktır.

2. Yargı yetkisinin kullanmasıyla ilgili olarak Özerk Hükümet davaya uygun olarak yasama gücü, düzenlemeler yapma ve inceleme de dahil yürütme yetkisine sahiptir. Bu mevzuatın 11. maddesinde beyan edilen atıflar veya diğer hükümlerinin benzer özelliği olması durumunda uygulama devletin geliştirdiği yasamadaki kanunlar ve düzenlemelere tabi olacaktır.

3. Katalonya Özerk Hükümeti organizasyonunda bu mevzuatla kendisine atfedilen işlevleri yerine getirebilmek uygun hizmetleri içerir.

Madde 26

1. Yalnızca Özerk Hükümet'in yargı yetkisine giren konularda, Katalan yasası Katalonya sınırları içerisinde diğer yasalara tercih edilir.

2. İlgili konuda Katalan yasasının olmaması durumunda, devlet yasası bütünleyici temelde uygulanır.

3. Medeni yasanın belirlenmesinde, devlet Katalan medeni yasasının normlarına riayet eder.

Madde 27

1. Yalnızca Özerk Hükümet'in yargı yetkisine giren yönetim ve hizmet hükümleri Özerk Yönetim Toplumu mutabakatlarıyla sonuçlandırılabilir. Bu mutabakatlar Katalonya Parlamentosu tarafından onaylanmalı ve 'Cort Generals'a iletilmelidir ve bu bildirimden otuz gün sonra yürürlüğe girer, belirtilen süre içerisinde mahkeme gönderilen konusunun içeriği temelinde aynı fikirde olmazsa, mutabakatın bir işbirliği olarak mutabakat bu maddenin ikinci paragrafından belirtilen sürece tabi tutulur.

2. 'Corts Generals'ın öncelikli yetkiyi aldığında diğer Özerk Yönetim Topluluklarıyla da mutabakat iş birliği kurabilir.

3. Katalonya Özerk Hükümeti bu mevzuata göre şu ana kadar belirtilen yetki alanlarını etkileyen konulara ilişkin uluslararası sözleşme ve anlaşmaların uygulanması için gerekli tedbirleri alır.

4. Katalanca diğer bölgeler ve toplulukların mirası olduğundan, akademik ve kültürel kurumların yapabileceği bağlantı ve yazışmalara ek olarak, böylesi özerk alanların olduğu ve böylesi toplulukları bulunduğu yerlerde böylesi sözleşme veya anlaşmalar Devletle muhtemel kültürel ilişki kuracağından Özerk Hükümet hükümetten sonuca varması talebinde bulunabilir ve, gerekli durumlarda, yetki için 'Corts Generals'a başvurabilir.

5. Özerk Hükümet sözleşme ve anlaşmaların sonucu hakkında ve şu ana kadar kendi çıkarını etkilendiğinden gümrük mevzuatı kanunları hakkında da bilgilendirilir.

Madde 28

1. Özerk Hükümet hükümetten bu mevzuat'ta öngörülmeyen güçlerinin aktarılmasını veya havale edilmesi talebinde bulunabilir.

2. Özerk Hükümet ayrıca 'Corts Generals'dan yalnızca Devletin yargı yetkisine giren konularda çerçeve yasanın Anayasa'nın 150. maddesinin 1. paragrafına göre böylesi yasaların geliştirilmesine ilişkin yasama gücünün açıkça Özerk Hükümet'e verilmesini de talep edebilir.

3. Yukarıda belirtilen talepler ve spesifik durumlarda Özerk Hükümet'in hangi kurumunun yetkilendirileceği veya görev alacağına ilişkin yetki Katalonya Parlamentosu'na verilmiştir.

Hazırlayan: Hüseyin AYKOL

YARIN:

  • Özerk Hükümet
     
  • Katalonya Parlamentosu yasama güç ve yetkisi
  •  
  • Bu yazı 19 Ağustos 2010 tarihli Günlük Gazetesi 'nde yayınlanmıştır.